Poniżej przedstawione są ulgi i uprawnienia przysługujące niepełnosprawnym w zależności m.in. od wieku, stopnia niepełnosprawności oraz sytuacji zawodowej danej osoby.
Należy pamiętać, że:
- orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji, a także orzeczenie zaliczające do I grupy inwalidów jest traktowane na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,
- orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy, a także orzeczenie zaliczające do II grupy inwalidów jest traktowane na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności,
- orzeczenie o częściowej niezdolności do pracy, a także orzeczenie zaliczające do III grupy inwalidów jest traktowane na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności.
Biorąc powyższe pod uwagę w wielu przypadkach uprawnienie do korzystania z danej ulgi lub uprawnienia przysługuje na podstawie orzeczenia organu rentowego i nie ma konieczności uzyskania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.
Świadczenia pieniężne:
1. Zasiłek pielęgnacyjny, wypłacany przez ośrodek pomocy społecznej wg właściwości miejscowej.
Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje:
1) niepełnosprawnemu dziecku;
2) osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16-go roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
3) osobie, która ukończyła 75 lat.
Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje także osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16-go roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku przed ukończeniem 21-go roku życia.
Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje za okres począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek wraz z orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności albo wraz z zaświadczeniem potwierdzającym złożenie wniosku o wydanie orzeczenia wystawianym przez powiatowy zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności (dotyczy wyłącznie kontynuacji wypłaty niniejszego świadczenia).
Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w rodzinie zastępczej lub w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, jeżeli pobyt osoby i udzielane przez tę instytucję świadczenia częściowo lub w całości finansowane są z budżetu państwa albo z Narodowego Funduszu Zdrowia.
Uwaga: zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie pobierającej dodatek pielęgnacyjny z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
2. Zasiłek stały, wypłacany przez ośrodek pomocy społecznej wg właściwości miejscowej.
Zasiłek stały przysługuje osobie zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, której dochody nie przekraczają kryterium dochodowego (informacji w sprawie kryteriów dochodowych udzielają ośrodki pomocy społecznej).
Zasiłek stały ustala się w wysokości:
- w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby;
- w przypadku osoby w mieszkającej w gospodarstwie domowym wieloosobowym – różnicy między kryterium dochodowym a dochodem na osobę w rodzinie.
Uwaga: Zasiłek stały nie przysługuje osobie, która pobiera świadczenie z organu rentowego.
3. Świadczenie pielęgnacyjne, przysługujące opiekunowi ustawowemu dziecka zaliczonemu do osób niepełnosprawnych.
Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji przysługuje matce lub ojcu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się jednym z poniższych orzeczeń:
· orzeczeniem o niepełnosprawności zawierającym łącznie wskazania konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji,
· orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Wysokość świadczenia pielęgnacyjnego ustala w drodze decyzji ośrodek pomocy społecznej wg właściwości miejscowej. Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza aktualnie obowiązującego kryterium.
Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli:
1) osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego;
2) osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty socjalnej, emerytury lub renty;
3) dziecko wymagające opieki przebywa, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu;
4) osoba w rodzinie ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury na to dziecko.
Ulgi za przejazdy PKP i PKS
- na podstawie legitymacji osoby niepełnosprawnej wydanej przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności.
Podstawę do wydania legitymacji uprawniającej do ulgi na przejazdy stanowi:
- orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności,
- orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji wydane przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,
- orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym z prawem do zasiłku pielęgnacyjnego wydane przed 1 stycznia 1998r. przez lekarza rzeczoznawcę lub komisję lekarską Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
- orzeczenie o zaliczeniu do I grupy inwalidztwa wydane przez Komisję do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
- orzeczenie o zaliczeniu dziecka do osób niepełnosprawnych wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności,
- orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności bądź orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy wydane przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – dotyczy osób poniżej 24-go roku życia uczących się lub studentów poniżej 26-go roku życia.
- orzeczenie o umiarkowanym albo lekkim stopniu niepełnosprawności ze względu na schorzenie narządu wzroku (symbol niepełnosprawności w orzeczeniu 04 – O) wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności.
Legitymacje wystawione na podstawie orzeczeń wymienionych w pkt 1-4 stanowią podstawę do następujących ulg w przejazdach PKP (tylko 2 klasa) i PKS (bilety jednorazowe):
- 49 % ulgi dla niepełnosprawnego oraz 95 % ulgi dla opiekuna – komunikacja „zwykła”
- 37 % ulgi dla niepełnosprawnego oraz 78 % ulgi dla opiekuna – komunikacja pospieszna i przyspieszona
Legitymacje wystawione na podstawie orzeczeń wymienionych w pkt 5 i 6 stanowią podstawę do następujących ulg w przejazdach PKP i PKS (bilety jednorazowe):
- 78 % ulgi dla niepełnosprawnego i opiekuna przy przejazdach z miejsca zamieszkania lub miejsca pobytu do przedszkola, szkoły, szkoły wyższej, placówki opiekuńczo-wychowawczej, placówki oświatowo-wychowawczej, specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego, specjalnego ośrodka wychowawczego, ośrodka umożliwiającego dzieciom i młodzieży spełnianie obowiązku szkolnego i obowiązku nauki, ośrodka rehabilitacyjno-wychowawczego, domu pomocy społecznej, ośrodka wsparcia, zakładu opieki zdrowotnej, poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, a także na turnus rehabilitacyjny - i z powrotem. Oprócz legitymacji osoby niepełnosprawnej wymagana jest legitymacja przedszkolna, szkolna lub studencka albo skierowanie – dotyczy niepełnosprawnego lub zaświadczenie (dotyczy opiekuna) wydane przez przedszkole, szkołę, szkołę wyższą, ośrodek lub placówkę o charakterze oświatowym albo placówkę opiekuńczo-wychowawczą, jeżeli przejazd odbywany jest po dziecko lub po jego odwiezieniu.
Przy przejazdach do i z jednostek udzielających świadczeń zdrowotnych albo pomocy społecznej bądź organizujących turnusy rehabilitacyjne, wraz z w/w legitymacją wymagane jest zaświadczenie (zawiadomienie, skierowanie) określające termin i miejsce badania, leczenia, konsultacji, zajęć rehabilitacyjnych, zajęć terapeutycznych albo pobytu w ośrodku wsparcia, domu pomocy społecznej lub na turnusie rehabilitacyjnym albo potwierdzenie stawienia się na badania, konsultację, zajęcia rehabilitacyjne, zajęcia terapeutyczne.
Legitymacje wystawione na podstawie orzeczenia wymienionego w pkt 7 stanowią podstawę do następujących ulg w przejazdach PKP i PKS (bilety jednorazowe):
37 % ulgi dla niepełnosprawnego oraz 95 % ulgi dla przewodnika osoby niewidomej (ukończone min. 16 lat) – komunikacja „zwykła”, pospieszna i przyspieszona.
Karta parkingowa
Zwolnienie z opłat za abonament radiowo telewizyjny
Podstawę do zwolnienia z opłat abonamentowych stanowi:
1) orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności ,
2) orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji wydane przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych,
3) orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym z prawem do zasiłku pielęgnacyjnego wydaneprzez lekarza rzeczoznawcę lub komisję lekarską Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
4) orzeczenie o zaliczeniu do I grupy inwalidzkiej wydanej przez Komisję do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia.
Ponadto zwolnienie z przedmiotowej opłaty przysługuje również osobie, która ma ukończone 75 lat.
Zwolnienia określone powyżej nie przysługują osobom, które pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z co najmniej dwiema osobami, które ukończyły 26 rok życia, niespełniającymi warunków do uzyskania tych zwolnień.
Ulga w Telekomunikacji Polskiej S.A. dla osób niepełnosprawnych
Podstawę do ulgi 50% za przyłączenie do sieci oraz abonament w następujących planach taryfowych: plan tp socjalny, plan tp 60 minut za darmo, plan tp startowy, plan tp standardowy, plan sekundowy tp dom stanowi:
1) orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z tytułu narządu wzroku (symbol niepełnosprawności 04-O),
2) orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z tytułu narządu głosu, mowy i słuchu (symbol niepełnosprawności 03-L).
Uprawnienia pracownicze osób niepełnosprawnych
Czas pracy osoby niepełnosprawnej wynosi:
1) 8 godzin na dobę i 40 godzin tygodniowo,
2) 7 godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo - w przypadku zaliczenia do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności.
Osoba niepełnosprawna nie może być zatrudniona w porze nocnej i w godzinach
nadliczbowych. Nie dotyczy to osób zatrudnionych przy pilnowaniu oraz w przypadku, gdy na wniosek osoby niepełnosprawnej lekarz wyrazi zgodę na dłuższy czas pracy (koszt badań ponosi pracodawca).
Osobie niepełnosprawnej przysługuje również:
1) dodatkowe 15 minut przerwy na gimnastykę usprawniającą lub wypoczynek,
2) dodatkowy urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni roboczych – w przypadku zaliczenia do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności.
Osoba o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ma prawo do zwolnienia od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia:
1) w celu uczestniczenia w turnusie rehabilitacyjnym, (nie częściej niż 1 raz w roku),
2) zwolnienie od pracy w celu wykonania badań specjalistycznych, zabiegów leczniczych lub usprawniających, a także w celu uzyskania zaopatrzenia ortopedycznego lub jego naprawy, jeżeli te czynności nie mogą być wykonane poza godzinami pracy.
Wynagrodzenie za czas zwolnień od pracy, o którym mowa powyżej oblicza się jak ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy.
Łączny wymiar dodatkowego urlopu i zwolnienia od pracy (turnusy rehabilitacyjne) nie może przekroczyć 21 dni roboczych w roku kalendarzowym.
Dofinansowanie do zakupu przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych, turnusu rehabilitacyjnego, likwidacji barier architektonicznych.
O przedmiotowe dofinansowanie może ubiegać się osoba legitymująca się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem równoważnym wydanym przez organ rentowy (orzeczenie ZUS-u; orzeczenie KRUS-u wydane przed 1 stycznia 1998r.) przy jednoczesnym spełnieniu kryterium dochodowego.
Szczegółowych informacji dotyczących możliwości uzyskania dofinansowania a także wymaganych dokumentów można uzyskać w siedzibie Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Myśliborzu, ul. Północna 15; tel. 095 747 2303; a także na stronie internetowej: http://pcprmysliborz.w.interia.pl/
Ulgi podatkowe
Podstawa prawna: Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych z dnia 26 lipca 1991r. (Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.).
Osoba niepełnosprawna posiadająca orzeczenie o znacznym, umiarkowanym stopniu niepełnosprawności lub orzeczenie równoważne wydane przez organ rentowy albo osoba posiadająca na utrzymaniu osobę niepełnosprawną ma prawo dokonać odliczeń od dochodów niektórych wydatków: np. na leczenie, rehabilitację, zakup sprzętu, wydatków związanych z dostosowaniem pomieszczeń dla potrzeb osoby niepełnosprawnej.
Należy pamiętać, że kwestie odliczeń podatkowych i ich wysokości w przeważającej większości należą do spraw skomplikowanych, dlatego też przed dokonaniem odliczenia należy zwrócić się o wyjaśnienie do urzędu skarbowego lub działających na rynku biur rachunkowych.
Jacek Mazurowski
Przewodniczący
Powiatowego Zespołu
d/s Orzekania o Niepełnosprawności
ul. Północna 15
74-300 Myślibórz
tel. 095 747 9069 |