|
HISTORIA I POŁOŻENIE
 
Za pierwszego Komisarza Powiatu Myśliborskiego (Kreiskommissar), uznawany jest von Hagen sprawujący ten urząd w latach 1668– 1674. W roku 1816 władze pruskie przeprowadziły reformę administracyjną. W skład Powiatu Myśliborskiego, zwanego wówczas Kreis Soldin, wchodziły miasta: Myślibórz, Barlinek, Lipiany, Pełczyce. Bez większych zmian powiat w takich granicach przetrwał do roku 1945.
Po przejęciu Pomorza Zachodniego przez władze polskie w 1945 r. podziały administracyjne prawie wcale się nie zmieniły. W skład powiatu myśliborskiego wchodziły miasta: Myślibórz, Barlinek, Pełczyce. Powiat graniczył na zachodzie
z powiatem chojeńskim z siedzibą w Dębnie, w skład którego wchodziły między innymi gminy Dębno i Boleszkowice. Obydwa powiaty należały do województwa szczecińskiego i graniczyły
z województwem zielonogórskim.
W roku 1975 została w Polsce przeprowadzona reforma administracyjna, w ramach której zlikwidowano powiaty. Wszystkie gminy powiatu myśliborskiego i część gmin powiatu chojeńskiego zostały włączone do nowo utworzonego województwa gorzowskiego.
Po 24 latach w roku 1999 następna reforma przywraca trzy stopniowy system administracji. Powstaje powiat myśliborski w województwie zachodniopomorskim. W skład powiatu wchodzą gminy: Barlinek, Boleszkowice, Dębno, Myślibórz, Nowogródek Pomorski.
 Powierzchnia powiatu wynosi 1187 km2 (jest o 129km2 większy od poprzedniego z roku 1945). Jest to powiat średniej wielkości w skali województwa. Tworzy on dość długi pas długości 68 km i szerokości 14 - 20 km.
Na południowym-wschodzie granicą powiatu jest granica państwowa
z Niemcami, na południowym wschodzie granica wojewódzka z województwem lubuskim (powiaty: gorzowski i strzelecko-drezdenecki). Pozostałe granice to granice powiatowe. Na zachodzie z powiatem gryfińskim, na północy
z powiatami: pyrzyckim i stargardzkim, na wschodzie z powiatem choszczeńskim.
Liczba ludności powiatu w roku 1965 wynosiła 46500 (dwa większe miasta). Po reformie w 1999 wyniosła 70308 (stan na 30.06), a w roku 2001 - 69916 (stan na 31.03). Na 1 km2 przypada około 59 osób, co stanowi średnie zaludnienie w porównaniu do innych powiatów województwa zachodniopomorskiego.
HERB POWIATU
Historia powstania herbu
Herb powiatu myśliborskiego (Kreis Soldin) został ustanowiony przez niemieckie władze powiatu – sejmik powiatowy (Kreistag des Kreises Soldin) w dniu 28 października 1929 roku, a następnie zatwierdzony rozporządzeniem ministerstwa Państwa Pruskiego 30 grudnia 1929 r. Starosta (Landrat) myśliborski i przewodniczący komisji (wydziałów) powiatowych Max-Berndt von Saldern-Mantel we wstępie do 10 wydania Heimatkalender des Kreises Soldin 1931, tak między innymi przedstawił znaczenie nowego herbu powiatu:
„ Do specyfiki i piękna naszego powiatu należą liczne jeziora i wody, które tworzą jego krajobraz i nadają mu szczególną cechę. Ta obecność wody słusznie powinna zostać mocno podkreślona, stąd w godle herbowym znajdzie swój wyraz w postaci falujących niebieskich linii. Jezioro powiatu chroni nadal godną uwagi żywą istotę, która występuje rzadko, a mianowicie dużą sieję miedwieńską (Coregonus maraena) występującą w jeziorze Pełcz (Połcko) (Pulssee) koło Pełczyc (Bernstein). (Pełczyce do 1975 r. znajdowały się w granicach powiatu myśliborskiego). Odtworzenie (w herbie) identycznej, tej bardzo rzadkiej ryby z tego właśnie jeziora wydaje się jakimś miłym odniesieniem do rodzinnej przyrody”.
W tym samym dniu zatwierdzono również wzór pieczęci władz powiatu. W otoku pieczęci napis: Kreisausschuss des Kreises Soldin. (Komisja Powiatowa Powiatu Myśliborskiego). Opis heraldyczny autorstwa heraldyka profesora Otto Hupp’a:1 „Tarcza dwudzielna, na pierwszym (prawym) srebrnym polu czerwony krzyż templariuszy nad trzema poprzecznymi unoszącymi się niebieskimi strumykami. Na drugim (lewym) niebieskim polu srebrna stojąca (pionowo) sielawa ze złotymi (żółtymi) płetwami i ogonem.” Wzór herbu i pieczęci oraz ich opis został zamieszczony w Heimatkalender des Kreises Soldin 1931, s. 4-5.
W wydawnictwie Das unvergängliche Bild unserer ostdeutschen heimat Kreis Soldin (Neumark) na stronie 8 zamieszczono barwny herb powiatu, gdzie ryba ma płetwy i ogon czerwone.
Herb powiatu obowiązywał do 1945 roku.
Władze polskie mimo utworzenia powiatu po drugiej wojnie światowej herbu nie używały.
Informacja o ustanowieniu herbu powiatu znajduje się w książce Martina Albertza Acht Jahrhunderte Soldiner Kirchengeschichte, Soldin 1931, s. 8, oraz
w Heimatkalender des Kreises Soldin 1931. s. 4-5.
Barwny herb powiatu jest prezentowany w publikacji jak wyżej, oraz w Das unvergängliche Bild unserer ostdeutschen Heimat Kreis Soldin, Soltau 1983.
Powstanie i opis nowego herbu:
W czerwcu 2000 r. Marek Karolczak, nauczyciel historii oraz Ryszard Jobke dyrektor Muzeum w Myśliborzu wyszli z inicjatywą przywrócenia herbu powiatu myśliborskiego. Jedyną zmianą jaką zaproponowali w przedwojennym herbie było zastąpienie trzech linii falistych – pięcioma, symbolizującymi 5 gmin tworzących powiat.
3 czerwca 2000 r. inicjatorzy przedstawili opis heraldyczny, który wykonał Marek Karolczak, oraz rysunek herbu autorstwa Ryszarda Jobke władzom powiatowym.
Barwny projekt herbu zamieszczono na stronie tytułowej kwartalnika
„Z Biegiem Myśli” nr 2/lipiec 2000 r.
Propozycję przesłano Komisji Heraldycznej przy Departamencie Administracji Publicznej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawie. Komisja Heraldyczna pismem z dnia 19 marca 2001 r. przedstawiła sugerowane zmiany dotyczące herbu, które zostały uwzględnione w nowym projekcie. Polegały one na zmianie barwy płetw i ogona ryby z czerwonej na srebrną (białą).
Rada Powiatu podjęła uchwałę w sprawie ustanowienia herbu w dniu
25 kwietnia 2001 r. (Uchwała XXX/228/2001).
Opis herbu:
Tarcza – hiszpańska, dwudzielna. W prawej górnej części (dla patrzącego w lewej) na srebrnym (białym) polu czerwony krzyż templariuszy. W prawej dolnej części tarczy herbowej pięć linii falistych koloru niebieskiego na srebrnym (białym) polu. W lewym polu tarczy herbowej (dla patrzącego w prawym) na niebieskim polu srebrna (biała) ryba z płetwami i ogonem koloru srebrnego ułożona pionowo płetwą grzbietową zwróconą w lewo (dla patrzącego w prawo).
Symbolika herbu:
Czerwony krzyż templariuszy symbolizuje pobyt tego zakonu na terenie obecnego powiatu myśliborskiego. W 1232 roku książę wielkopolski Władysław Odonic wydał dokument na mocy którego templariusze otrzymali wieś Chwarszczany i tysiąc łanów ziemi po obu brzegach rzeki Myśli. W 1234 książę pomorski Barnim I nadał templariuszom wieś Dargomyśl i 200 łanów ziemi na północ od Myśli, co oznaczało przejęcie grodu w Myśliborzu. W 1235 roku wszystkie te nadania zatwierdził papież Innocenty IV. Templariusze utworzyli komandorię w Chwarszczanach i w Myśliborzu.
Niebieskie fale symbolizują wodę, rzekę, wydarzenia związane z wodą, Pojezierze Myśliborskie, rzekę Myślę i pięć gmin wchodzących w skład powiatu (Barlinek, Boleszkowice, Dębno, Myślibórz, Nowogródek Pomorski).
Srebrna ryba (prawdopodobnie sieja) symbolizuje osady rybackie. Jest także symbolem religijnym, zgodnie z tradycją symbolizuje Chrystusa. Oznacza przejście w 1124 roku misji chrystianizacyjnej świętego Ottona z Bambergu przez tereny dzisiejszego powiatu myśliborskiego, między innymi przez Nowogródek Pomorski i Giżyn do Pyrzyc.
Jednocześnie przedstawiono projekt flagi powiatu (przed wojną władze powiatowe flagi nie uzywały).
Opis projektu i symboliki flagi:
Nie natrafiono na dokumenty świadczące o używaniu flagi przez niemieckie władze powiatu. Projekt flagi został opracowany na podstawie symboliki herbu w roku 2000.
Na całość kompozycji flagi składają się:
- od drzewca, biały płat stanowiący 1/3 długości flagi, w górnej części płata znajduje się herb powiatu (w wersji flagi uroczystej), w dolnej części, pięć niebieskich pasów, nawiązujących do pięciu fal w herbie;
- 2/3 długości flagi stanowią poziome płaty jednakowej wielkości, górny koloru czerwonego, dolny koloru niebieskiego.
Barwny projekt flagi przestawiono w tym samym kwartalniku „Z Biegiem Myśli” na trzeciej stronie okładki.
Komisja Heraldyczna odrzuciła przedstawiony projekt, co spowodowało jego zmianę. Ostatecznie ustalono, że flaga powiatu składa się z 2 poziomych płatów jednakowej długości i szerokości, górny koloru białego, dolny koloru niebieskiego. W centrum płata białego znajduje się herb powiatu.
Rada Powiatu podjęła uchwałę o ustanowieniu flagi powiatu w dniu
25 kwietnia 2001 r. (Uchwała XXX/229/2001).
1 Hupp O., Die Ortswappen der Königsreichs Preussen, Berlin 1926.
-, Die Wappen und Siegel der deutschen Städte, Flecken und Dörfer, Königsreich Preussen, Bd. I, Heft 1: Ostpreussen, Westpreussen und Brandenburg, Bd. I, Heft 2: Pommern, Posen und Schlessien, Frankfurt a/Main 1896-1898 (reprint 1993).
Marek Karolczak, Myślibórz 3.07.2008 r.
|
